Ο Έντι Ράμα, πρωθυπουργός της Αλβανίας, φέρνει στο προσκήνιο μια φιλόδοξη πρόταση: την ένταξη της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ) στις δημόσιες προμήθειες. Η υπόσχεση: δραστική μείωση της διαφθοράς, ενδημικού φαινομένου στη χώρα.
Ωστόσο, η πρόταση πυροδοτεί αντιδράσεις. Ειδικοί, ακτιβιστές και η αντιπολίτευση εκφράζουν σκεπτικισμό, θεωρώντας την ΤΝ:
- Πιθανό προπέτασμα καπνού: Μια προσπάθεια απόκρυψης της διαφθοράς και αποφυγής ευθυνών από την κυβέρνηση.
- Ανεπαρκή λύση: Η ΤΝ δεν μπορεί να αντιμετωπίσει τα δομικά προβλήματα και την ανθρώπινη παρέμβαση, που αποτελούν την ρίζα της διαφθοράς.
- Αποτυχημένη προσπάθεια: Το σύστημα προμηθειών χρειάζεται θεσμικές αλλαγές και λογοδοσία, όχι μόνο τεχνολογικές εξελίξεις.
Η Αλβανία, με κατάταξη 98η στον Δείκτη Αντίληψης για τη Διαφθορά του 2023, φέρει βαρύ φορτίο διαφθοράς. Σκάνδαλα που αποκαλύπτονται από την Ειδική Εισαγγελία κατά της Διαφθοράς και του Οργανωμένου Εγκλήματος (SPAK) φέρνουν στο φως προκαθορισμένους νικητές και άμεση εμπλοκή ανώτατων στελεχών.
Παρά την ύπαρξη ηλεκτρονικών πλατφορμών, όπως η "Open Data Albania", που σηματοδοτούν προβλήματα σε 40% των προσφορών, η κυβέρνηση παραμένει αδρανής.
Αντί για ΤΝ, χρειάζεται πολιτική βούληση και θεσμικές αλλαγές.
Η εστίαση στην ΤΝ ως πανάκεια μοιάζει με άλλοθι. Η αντιμετώπιση της διαφθοράς απαιτεί ριζικές αλλαγές, όχι τεχνολογικά τεχνάσματα. Η ΤΝ, εφόσον υιοθετηθεί με διαφάνεια και λογοδοσία, μπορεί να αποτελέσει ένα χρήσιμο εργαλείο, όχι όμως λύση από μόνη της.